Umowa o pomocy przy zbiorach dla obywateli Ukrainy a obowiązki podatkowe rolników

Autor:
Data:
22.02.2026

Potrzebujesz pomocy prawnej? Zapytaj naszego Adwokata
Zadaj swoje pytanie i uzyskaj odpowiedź od Adwokata już w 15 minut.
Umowa o pomocy przy zbiorach dla obywateli Ukrainy a obowiązki podatkowe rolników
W obliczu dynamicznych zmian prawnych i społecznych, które nastąpiły w wyniku konfliktu zbrojnego na Ukrainie, zawieranie umów o pomoc przy zbiorach z obywatelami Ukrainy stało się istotnym zagadnieniem dla polskich rolników. Artykuł ten ma na celu przybliżenie zasad regulujących tego rodzaju umowy, uwzględniając zarówno aspekty prawne, jak i praktyczne. Skupimy się na kluczowych przepisach wynikających z ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników oraz specustawy z 2022 roku, które umożliwiają obywatelom Ukrainy legalne zatrudnienie w Polsce na określonych warunkach. Przedstawimy również obowiązki rolników związane z zatrudnianiem pomocników oraz kwestie podatkowe, które mogą wpływać na obie strony umowy.
Kluczowe wnioski:
- Umowa o pomocy przy zbiorach z obywatelami Ukrainy jest regulowana przez art. 91a ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników oraz specustawę z 12 marca 2022 r., umożliwiającą wydłużenie okresu umowy do 18 miesięcy dla osób, które przybyły do Polski po 24 lutego 2022 r.
- Rolnik zatrudniający pomocników musi zapewnić terminowe wynagrodzenie, odpowiednie narzędzia pracy oraz zgłosić pracownika do KRUS w ciągu 7 dni od zawarcia umowy, opłacając wymagane składki.
- Wynagrodzenie pomocników klasyfikowane jest jako przychód z innych źródeł, a rolnik ma obowiązek przygotowania PIT-11, który nie uwzględnia zaliczek na podatek dochodowy.
- Rezydencja podatkowa obywateli Ukrainy wpływa na sposób opodatkowania ich dochodów; uproszczone zasady ustalania rezydencji wprowadza specustawa z 12 marca 2022 r.
- Unikanie podwójnego opodatkowania dochodów z pomocy przy zbiorach jest możliwe dzięki umowom międzynarodowym; kluczowe jest ustalenie rezydencji podatkowej pracownika.
Zasady zawierania umowy o pomoc przy zbiorach z obywatelami Ukrainy
Umowa o pomocy przy zbiorach z obywatelami Ukrainy jest regulowana przez art. 91a ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, co stanowi podstawę prawną dla tego rodzaju zatrudnienia. Dodatkowo, specustawa z 12 marca 2022 r. wprowadza szczególne przepisy dotyczące obywateli Ukrainy, którzy przybyli do Polski po 24 lutego 2022 r. w związku z konfliktem zbrojnym na Ukrainie. Dzięki tym regulacjom, obywatele Ukrainy mogą zawierać umowy o pomoc przy zbiorach na wydłużony okres, odpowiadający ich legalnemu pobytowi w Polsce, który wynosi do 18 miesięcy od wskazanej daty.
Warto zauważyć, że możliwość skorzystania z wydłużonego okresu umowy dotyczy wyłącznie tych obywateli Ukrainy, którzy spełniają określone warunki legalnego pobytu w Polsce. Oznacza to, że muszą oni przybyć legalnie na terytorium Polski w wyznaczonym okresie i zadeklarować chęć pozostania w kraju. Zasady te mają na celu ułatwienie integracji i zapewnienie stabilności zatrudnienia dla osób dotkniętych skutkami wojny. W przypadku obywateli Ukrainy, którzy nie spełniają tych warunków lub pochodzą z innych krajów, obowiązuje standardowy limit czasowy trwania umowy o pomoc przy zbiorach, wynoszący 180 dni w roku kalendarzowym.
Obowiązki rolnika zatrudniającego pomocników przy zbiorach
Rolnik zatrudniający pomocników przy zbiorach ma szereg obowiązków, które muszą być spełnione, aby współpraca przebiegała zgodnie z przepisami prawa. Przede wszystkim, rolnik jest zobowiązany do zapłaty ustalonego wynagrodzenia za pracę wykonaną przez pomocnika. Wynagrodzenie to powinno być wypłacane terminowo i zgodnie z warunkami określonymi w umowie o pomocy przy zbiorach. Oprócz tego, rolnik musi zapewnić odpowiednie narzędzia pracy, które są niezbędne do prawidłowego wykonywania obowiązków przez pomocnika.
Kolejnym istotnym obowiązkiem jest zgłoszenie pomocnika do Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS). Zgłoszenie to powinno nastąpić w ciągu 7 dni od daty zawarcia umowy o pomocy przy zbiorach. W przypadku niedopełnienia tego terminu, rolnik może napotkać na konsekwencje prawne. Po zgłoszeniu, rolnik musi również opłacić składki na ubezpieczenia: chorobowe, wypadkowe, macierzyńskie oraz zdrowotne. Warto pamiętać, że
- termin zgłoszenia do KRUS wynosi maksymalnie 7 dni od zawarcia umowy
- rolnik musi opłacić wszystkie wymagane składki
- niedopełnienie tych obowiązków może skutkować sankcjami prawnymi
. Dzięki przestrzeganiu tych zasad, rolnik zapewnia sobie i swoim pracownikom legalną i bezpieczną współpracę.
Rozliczenie podatkowe wynagrodzenia pomocnika rolnika
Wynagrodzenie otrzymywane przez pomocników rolnika w ramach umowy o pomoc przy zbiorach jest klasyfikowane jako przychód z innych źródeł, zgodnie z art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Oznacza to, że dochód ten nie jest pomniejszany o koszty jego uzyskania, co wpływa na sposób jego rozliczenia. Rolnik, zatrudniając pomocnika, ma obowiązek przygotowania informacji PIT-11, która zawiera jedynie kwotę wypłaconego wynagrodzenia, bez zaliczek na podatek. To dokument, który rolnik musi przesłać zarówno do urzędu skarbowego, jak i do samego pracownika.
Pomocnik rolnika samodzielnie odpowiada za opłacanie zaliczek na podatek dochodowy. Może to robić miesięcznie, stosując stawkę 12% lub 32%, lub zdecydować się na jednorazowe rozliczenie w ramach rocznego zeznania podatkowego do końca kwietnia roku następnego. Warto zaznaczyć, że mimo iż rolnik nie pobiera zaliczek na podatek dochodowy od wynagrodzenia pomocnika, to jednak ma obowiązek dostarczenia mu informacji PIT-11. Dzięki temu pracownik może prawidłowo wypełnić swoją deklarację PIT-37 i rozliczyć się z fiskusem zgodnie z obowiązującymi przepisami.
Rezydencja podatkowa a obowiązki rozliczeniowe obywateli Ukrainy
Rezydencja podatkowa odgrywa istotną rolę w kontekście rozliczeń podatkowych obywateli Ukrainy pracujących przy zbiorach w Polsce. Ustalenie, czy dana osoba jest polskim rezydentem podatkowym, wpływa na sposób opodatkowania jej dochodów. Kryteria ustalania rezydencji obejmują kilka elementów, takich jak posiadanie certyfikatu rezydencji, długość pobytu na terytorium Polski oraz złożenie pisemnego oświadczenia. W praktyce oznacza to, że osoba fizyczna może być uznana za polskiego rezydenta podatkowego, jeśli przebywa w Polsce dłużej niż 183 dni w roku podatkowym lub posiada tu centrum interesów osobistych bądź gospodarczych.
Specustawa z 12 marca 2022 r. wprowadziła uproszczenia w ustalaniu rezydencji dla obywateli Ukrainy, którzy przybyli do Polski po 24 lutego 2022 r. Zgodnie z tymi regulacjami, obywatele Ukrainy mogą być uznani za polskich rezydentów podatkowych na podstawie prostego pisemnego oświadczenia. Dzięki temu proces ten stał się bardziej dostępny i mniej skomplikowany dla osób dotkniętych konfliktem zbrojnym. Warto zwrócić uwagę na kluczowe aspekty związane z ustalaniem rezydencji:
- Certyfikat rezydencji – dokument potwierdzający miejsce zamieszkania dla celów podatkowych.
- Długość pobytu – przebywanie na terytorium Polski przez ponad 183 dni w roku.
- Pisemne oświadczenie – możliwość uproszczonego ustalenia rezydencji dzięki specustawie.
Dzięki tym rozwiązaniom obywatele Ukrainy mogą łatwiej dostosować się do polskiego systemu podatkowego, co ma istotne znaczenie dla ich obowiązków rozliczeniowych oraz uniknięcia podwójnego opodatkowania.
Unikanie podwójnego opodatkowania dochodów z pomocy przy zbiorach
Unikanie podwójnego opodatkowania dochodów z pomocy przy zbiorach jest możliwe dzięki umowom międzynarodowym, które Polska zawarła z innymi krajami, w tym z Ukrainą. Zgodnie z tymi umowami, dochody uzyskane przez obywateli Ukrainy z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach mogą być opodatkowane wyłącznie na Ukrainie. Oznacza to, że w Polsce te dochody są zwolnione z opodatkowania. Dla rolników zatrudniających pomocników z Ukrainy oznacza to brak obowiązku sporządzania i przesyłania informacji PIT-11 do urzędu skarbowego, co znacznie upraszcza formalności związane z zatrudnieniem.
W praktyce, aby uniknąć podwójnego opodatkowania, kluczowe jest ustalenie rezydencji podatkowej pracownika. Jeśli pomocnik nie posiada polskiej rezydencji podatkowej, jego dochody są opodatkowane wyłącznie na Ukrainie. W przypadku gdyby jednak pomocnik był uznany za polskiego rezydenta podatkowego, rolnik musiałby sporządzić PIT-11 i przesłać go do odpowiedniego urzędu skarbowego w Polsce. Dlatego tak istotne jest posiadanie certyfikatu rezydencji lub pisemnego oświadczenia pracownika dotyczącego jego statusu podatkowego. Dzięki temu rolnicy mogą uniknąć niepotrzebnych komplikacji i skoncentrować się na efektywnym zarządzaniu swoimi gospodarstwami.
Podsumowanie
Umowa o pomocy przy zbiorach z obywatelami Ukrainy jest regulowana przez art. 91a ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, co stanowi podstawę prawną dla tego rodzaju zatrudnienia. Specustawa z 12 marca 2022 r. wprowadza szczególne przepisy dla obywateli Ukrainy, którzy przybyli do Polski po 24 lutego 2022 r. w związku z konfliktem zbrojnym na Ukrainie, umożliwiając im zawieranie umów na wydłużony okres odpowiadający ich legalnemu pobytowi w Polsce, wynoszący do 18 miesięcy od wskazanej daty. Możliwość ta dotyczy wyłącznie tych obywateli Ukrainy, którzy spełniają określone warunki legalnego pobytu w Polsce, co ma na celu ułatwienie integracji i zapewnienie stabilności zatrudnienia dla osób dotkniętych skutkami wojny.
Rolnik zatrudniający pomocników przy zbiorach musi spełniać szereg obowiązków prawnych, takich jak terminowa wypłata wynagrodzenia oraz zapewnienie odpowiednich narzędzi pracy. Kluczowym obowiązkiem jest zgłoszenie pomocnika do Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS) w ciągu 7 dni od zawarcia umowy oraz opłacenie wymaganych składek na ubezpieczenia. Wynagrodzenie pomocników klasyfikowane jest jako przychód z innych źródeł i wymaga przygotowania informacji PIT-11 przez rolnika. Rezydencja podatkowa odgrywa istotną rolę w kontekście rozliczeń podatkowych, a specustawa z 12 marca 2022 r. upraszcza ustalanie rezydencji dla obywateli Ukrainy poprzez możliwość złożenia pisemnego oświadczenia. Dzięki międzynarodowym umowom Polska unika podwójnego opodatkowania dochodów z pomocy przy zbiorach, co upraszcza formalności związane z zatrudnieniem.
FAQ
Jakie są wymagania dotyczące legalnego pobytu obywateli Ukrainy, aby mogli zawrzeć umowę o pomoc przy zbiorach?
Aby obywatele Ukrainy mogli zawrzeć umowę o pomoc przy zbiorach na wydłużony okres, muszą przybyć legalnie na terytorium Polski po 24 lutego 2022 r. i zadeklarować chęć pozostania w kraju. Ich legalny pobyt może trwać do 18 miesięcy od tej daty.
Czy rolnik musi zapewnić zakwaterowanie dla obywateli Ukrainy zatrudnionych przy zbiorach?
Artykuł nie porusza kwestii zakwaterowania, ale zazwyczaj nie jest to obowiązek rolnika. Jednakże, zapewnienie zakwaterowania może być częścią umowy między rolnikiem a pracownikiem.
Jakie są konsekwencje prawne dla rolnika, jeśli nie zgłosi pomocnika do KRUS w terminie?
Niedopełnienie obowiązku zgłoszenia pomocnika do KRUS w ciągu 7 dni od zawarcia umowy może skutkować sankcjami prawnymi dla rolnika. Może to obejmować kary finansowe lub inne konsekwencje administracyjne.
Czy obywatele Ukrainy mogą pracować przy zbiorach na podstawie innych form zatrudnienia niż umowa o pomoc przy zbiorach?
Tak, obywatele Ukrainy mogą być zatrudniani na podstawie innych form umów, takich jak umowa o pracę czy umowa zlecenia, pod warunkiem spełnienia odpowiednich wymogów prawnych dotyczących zatrudnienia cudzoziemców w Polsce.
Jakie są różnice w opodatkowaniu dochodów z pomocy przy zbiorach dla polskich rezydentów podatkowych i nierezydentów?
Dla polskich rezydentów podatkowych dochody z pomocy przy zbiorach są opodatkowane w Polsce i wymagają rozliczenia poprzez PIT-37. Dla nierezydentów, zgodnie z umowami międzynarodowymi, dochody te mogą być opodatkowane wyłącznie w kraju ich rezydencji podatkowej, np. na Ukrainie.
Czy istnieją jakieś ulgi podatkowe dla obywateli Ukrainy pracujących przy zbiorach w Polsce?
Artykuł nie wspomina o konkretnych ulgach podatkowych dla obywateli Ukrainy pracujących przy zbiorach. Ulgi mogą jednak wynikać z ogólnych przepisów podatkowych obowiązujących w Polsce lub z umów międzynarodowych dotyczących unikania podwójnego opodatkowania.
Co się dzieje, jeśli obywatel Ukrainy przekroczy 183 dni pobytu w Polsce bez formalnego ustalenia rezydencji podatkowej?
Jeśli obywatel Ukrainy przebywa w Polsce dłużej niż 183 dni bez formalnego ustalenia rezydencji podatkowej, może być uznany za polskiego rezydenta podatkowego na podstawie długości pobytu. W takim przypadku jego dochody będą podlegały opodatkowaniu w Polsce.

Redakcja
Nasza redakcja to zespół doświadczonych adwokatów i prawników, którzy z pasją i zaangażowaniem dzielą się swoją wiedzą prawniczą. Każdy członek naszego zespołu posiada bogate doświadczenie zawodowe oraz specjalistyczną wiedzę w różnych dziedzinach prawa.
Zobacz więcejPrzeczytaj również
Najnowsze wpisy
- Umowa o pomocy przy zbiorach dla obywateli Ukrainy a obowiązki podatkowe rolników
- Zmiana warunków zatrudnienia na mniej korzystne: co warto wiedzieć
- Odrzucenie zadłużonego spadku: jak ustalić kolejność i terminy
- Wypełnianie formularza sd-z2 krok po kroku dla właścicieli mieszkań
- Co zrobić gdy właściciel mieszkania wyrzucił moje rzeczy jak się bronić i jakie kroki podjąć
Zadaj pytanie Prawnikowi
Powiązane definicje prawne