Pozew o zapłatę: jak napisać, gdzie złożyć i ile kosztuje

Pozew o zapłatę składasz do sądu rejonowego, w którego okręgu mieszka dłużnik (art. 27 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego). Przy długu z umowy możesz go złożyć także w sądzie miejsca, w którym umowa miała być wykonana (art. 34 KPC). Do 20 000 zł opłata jest stała i wynosi od 30 do 1000 zł, a powyżej 5% kwoty (art. 13 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych). W e-sądzie płacisz czwartą część opłaty (art. 19 ust. 2 pkt 2 tej ustawy), ale tylko za długi, które stały się wymagalne w ostatnich 3 latach (art. 505^29a KPC).

Stan prawny na 3.11.2026 · Redakcja LegalHelp

Zanim złożysz pozew: wezwanie do zapłaty

Wyślij dłużnikowi wezwanie do zapłaty z kwotą, numerem konta i terminem, np. 7 lub 14 dni. Zachowaj dowód nadania. Wezwanie przydaje się z trzech powodów:

• Gdy umowa nie wskazuje terminu zapłaty, dłużnik ma zapłacić niezwłocznie po wezwaniu (art. 455 Kodeksu cywilnego). Od dnia po terminie liczysz odsetki ustawowe za opóźnienie (art. 481 § 1 KC).
• W pozwie musisz napisać, czy próbowaliście rozwiązać spór bez sądu, na przykład przez mediację, a jeśli nie, dlaczego (art. 187 § 1 pkt 3 KPC). Wezwanie i odpowiedź dłużnika to dobry dowód takiej próby.
• Część dłużników płaci po pierwszym piśmie i sprawa kończy się bez kosztów.

Pilnuj przedawnienia. Zwykle wynosi 6 lat, a dla świadczeń okresowych i długów związanych z działalnością gospodarczą 3 lata, przy czym koniec terminu przypada na ostatni dzień roku (art. 118 KC). Wezwanie do zapłaty samo nie przerywa przedawnienia. Przerywa je pozew albo uznanie długu przez dłużnika (art. 123 § 1 KC).

Który sąd i jaki tryb

Sytuacja	Tryb	Na co uważać	Podstawa
Dług pieniężny wymagalny w ostatnich 3 latach, dłużnik mieszka w Polsce	Elektroniczne postępowanie upominawcze (e-sąd)	Pozew przez internet, opłata 1/4. Dowodów nie dołączasz, tylko je wskazujesz. Potrzebny PESEL albo NIP dłużnika	art. 50528, 50529a, 50532 KPC, art. 19 ust. 2 ustawy o kosztach
Kwota do 20 000 zł	Postępowanie uproszczone w sądzie rejonowym	Najczęstszy tryb przy fakturach, zaliczkach i pożyczkach między osobami	art. 5051 § 1 KPC
Masz dokument urzędowy, rachunek zaakceptowany przez dłużnika, jego pisemne uznanie długu albo weksel	Postępowanie nakazowe	Sąd wydaje nakaz zapłaty na podstawie dokumentów, opłata 1/4	art. 485 KPC, art. 19 ust. 2 pkt 1 ustawy o kosztach
Kwota powyżej 100 000 zł	Sąd okręgowy	Wyższa stawka opłaty, sprawa zwykle trwa dłużej	art. 17 pkt 4 KPC

Co musi zawierać pozew o zapłatę

1. Oznaczenie sądu, Twoje imię, nazwisko, adres i PESEL oraz imię, nazwisko i adres dłużnika (art. 126 § 1 i 2 KPC).
2. Żądanie: kwotę, której chcesz, z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od konkretnej daty do dnia zapłaty.
3. Datę wymagalności roszczenia, czyli dzień, od którego dłużnik miał zapłacić (art. 187 § 1 pkt 1¹ KPC).
4. Fakty: kiedy i jaką umowę zawarliście, co zrobiłeś Ty, czego nie zrobił dłużnik (art. 187 § 1 pkt 2 KPC).
5. Informację o próbie polubownego rozwiązania sporu (art. 187 § 1 pkt 3 KPC).
6. Dowody: umowę, faktury, potwierdzenia przelewów, korespondencję, wezwanie do zapłaty.
7. Podpis, listę załączników i odpis pozwu z załącznikami dla dłużnika (art. 128 § 1 KPC).

Gotowe układy pism znajdziesz we wzorach: pozew o zapłatę i pozew o zapłatę w postępowaniu upominawczym.

Ile kosztuje pozew o zapłatę

Kwota długu	Opłata w sądzie	Opłata w e-sądzie (1/4)
do 500 zł	30 zł	7,50 zł
500-1500 zł	100 zł	25 zł
1500-4000 zł	200 zł	50 zł
4000-7500 zł	400 zł	100 zł
7500-10 000 zł	500 zł	125 zł
10 000-15 000 zł	750 zł	187,50 zł
15 000-20 000 zł	1000 zł	250 zł

Powyżej 20 000 zł opłata wynosi 5% kwoty (art. 13 ust. 2 ustawy o kosztach). Gdy wygrasz, sąd na Twój wniosek zasądzi od dłużnika zwrot kosztów procesu, w tym opłaty (art. 98 § 1 KPC).

Przykład: stolarz wziął 8000 zł zaliczki na meble i ich nie zrobił. Pozew w zwykłym trybie kosztuje 500 zł, a w e-sądzie 125 zł. Jak odzyskać zaliczkę i kiedy można żądać podwójnego zadatku, opisujemy w poradniku zadatek a zaliczka.

Co się dzieje po złożeniu pozwu

1. Sąd sprawdza pozew i jeśli są braki, wzywa do ich uzupełnienia.
2. W wielu sprawach sąd wydaje nakaz zapłaty bez rozprawy i doręcza go dłużnikowi.
3. Dłużnik ma 2 tygodnie na sprzeciw od nakazu w postępowaniu upominawczym albo miesiąc na zarzuty w postępowaniu nakazowym (art. 480² § 2 KPC). Termin policzysz w kalkulatorze terminów sądowych.
4. Jeśli dłużnik się sprzeciwi, sprawa trafia na rozprawę. Jeśli nie, nakaz staje się prawomocny. Po nadaniu klauzuli wykonalności jest tytułem wykonawczym, z którym idziesz do komornika (art. 776 KPC).

Kiedy porozmawiać z prawnikiem

• Dłużnik twierdzi, że nic nie jest winien, albo zarzuca Ci wady wykonanej pracy.
• Nie wiesz, czy dług się nie przedawnił, albo do końca roku zostało mało czasu.
• Kwota przekracza 20 000 zł albo dłużnik to firma, która może wkrótce przestać działać.
• Dostałeś sprzeciw od nakazu zapłaty i sprawa idzie na rozprawę.

Opisz sprawę bezpłatnie w formularzu. Prawnik oddzwoni i oceni, jak najszybciej odzyskać pieniądze.

Pytania

Czy przed pozwem muszę wysłać wezwanie do zapłaty?

Przepis nie wymaga wezwania jako warunku pozwu. Musisz jednak napisać w pozwie, czy próbowałeś rozwiązać spór polubownie (art. 187 § 1 pkt 3 KPC), a przy długu bez terminu zapłaty to wezwanie wyznacza, od kiedy liczysz odsetki (art. 455 KC).

Czy mogę złożyć pozew o zapłatę przez internet?

Tak, w elektronicznym postępowaniu upominawczym, jeśli dochodzisz pieniędzy, dług stał się wymagalny w ostatnich 3 latach, a nakaz ma być doręczony w Polsce (art. 505²⁸ § 2 i art. 505^29a KPC).

Ile czasu ma dłużnik na zapłatę po wyroku?

Termin podaje sąd w wyroku albo nakazie. Po uprawomocnieniu i nadaniu klauzuli wykonalności możesz złożyć wniosek o egzekucję do komornika.

Podstawa prawna

• Kodeks postępowania cywilnego (t.j. Dz.U. 2026 poz. 468): art. 17, 27, 34, 98, 126, 128, 187, 480², 485, 505¹, 505²⁸, 505^29a, 505³², 776
• Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. 2026 poz. 795): art. 118, 123, 455, 481
• Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (t.j. Dz.U. 2025 poz. 1228): art. 13, 19

Odpowiedź w Twojej sprawie może zmienić treść umowy, dowody i to, czy dłużnik się broni. Widzisz błąd? Zgłoś go.

Więcej: Prawo cywilne